18-04-2022

Dit is nog eens een opvallende carrièreswitch: dominee Dirk Jan verruilt kansel voor cabine van een vrachtwagen 

Dirk Jan van Diggele (61) was dertig jaar predikant. Zes jaar voor zijn pensionering besloot hij vrachtwagenchauffeur te worden. De dominee rijdt nu op een DAF-bakwagen voor Van Reenen Transport Barneveld. Een gesprek over zijn opvallende carrièreswitch en zijn geboortestad Amersfoort. 

  

,,Ik neem aan dat, vanwege het coronavirus, onze rit niet doorgaat. Het lijkt me zelf in ieder geval niet verstandig”, mailt Van Diggele. En begrijpelijk, hoe houd je 1,5 meter afstand in de cabine van een vrachtwagen? Bewapend met een camera en een schrijfblok tuft de verslaggever in zijn Hyundai Matrix achter de DAF van Dirk Jan aan, op een zomerse dinsdag over de Betuwe. 

Na dertig jaar predikantschap was de koek op bij de dominee. Het vele in zijn hoofd bezig zijn als voorganger begon hem op te breken. ,,Ik weet niet meer wat mijn verantwoordelijkheid is”, citeerde het Nederlands Dagblad hem vorig jaar. ,,Ik voel me voor veel dingen te verantwoordelijk. Een jaar lang heb ik mij afgevraagd: hoe verder? Ik wilde graag gemeentepredikant blijven. Toen dacht ik: als ik me focus op de kern, de persoonlijke omgang met God, laat ik de rest aan anderen. Dan moet je dat wel concreet maken. Maar er kwamen geen concrete ideeën. Daarop trok ik de conclusie dat ik ermee moest stoppen.” 

  

Auto’s en techniek 

Van Diggele moest nog zes jaar overbruggen tot aan zijn emeritaat. Hij hield altijd al van auto’s en was geïnteresseerd in techniek. Het tekort aan vrachtwagenchauffeurs speelde ook een rol om voor dit vak te kiezen. Hij informeerde bij een voormalig ICT’er die ook chauffeur was geworden en was om. ,,Distributiewerk is intensief en soms ben ik laat klaar, maar het werk is concreet en tastbaar”, zegt hij op gepaste afstand in de buitenlucht als hij zijn truck parkeert bij een interieurbedrijf in Opheusden tussen de bloesemende bomen. Hij lost een pallet met een elektrische pompwagen en neemt hier meteen maar een half uur pauze. 

Er kwamen geen concrete ideeën. Daarop trok ik de conclusie dat ik ermee moest stoppen 

,,Je moet ladingen wegbrengen en ladingen ophalen en aan het einde van de dag ben je klaar. Als dominee was ik nooit klaar. ’s Avonds gaf ik vaak nog catechisatie of had kerkenraadsvergaderingen. Mijn werk als predikant was ook slecht te meten. Hadden mijn preken effect? Wat was het rendement van mijn werk? Ik moest dat aan God overlaten, maar ik had behoefte aan concreetheid. Ik vroeg me soms af bij kerkgangers: weet je het nu nog niet?” 

Dirk Jan de chauffeur heeft geregeld ‘mooie geestelijke gesprekken’ met mensen die hij tijdens het rijden ontmoet. Hij ontvangt plezierige reacties als ze ontdekken dat hij predikant is geweest. Ze vinden het wel stoer en dapper. ,,Ik snap wat ze bedoelen, maar zo ervaar ik het zelf niet. Ik moest echt iets anders, het was geen vrijwillige keuze”, zegt hij. 

Niet eenvoudig 

Kort geleden laadde hij een machine in Rhenen. Het zeildoekenhuif moest open, maar Dirk Jan had dat nog nooit gedaan. De eigenaar van de machinefabriek vroeg zich af waarom hij dat niet wist. Toen hij vertelde dat hij predikant was geweest in de Gereformeerde Vrijgemaakte Kerk onder meer in Veenendaal, Barendrecht en Oosterwolde ontstond een heel gesprek. ,,Hij bleek kerkenraadslid van een Gereformeerde Gemeente. We hadden wel wat uit te wisselen. Hij kon zich ook voorstellen dat het predikantschap in de loop van de jaren niet eenvoudiger was geworden.” 

Dirk Jan rijdt sinds maart drie dagen, qua werkuren vier dagen, voor Van Reenen Transport Barneveld, Hij verhuisde eind vorig jaar ook met zijn vrouw Plonie naar die gemeente. Hij zoekt nog werk voor twee dagen als geestelijk verzorger. 

  

Combinatie 

Die combinatie van lichamelijk én geestelijk werk lijkt hem ideaal. In de geestelijke wereld is ook nog genoeg werk te verrichten, ervaart hij. ,,Veel mensen zijn van huis uit christelijk en kerkelijk grootgebracht, maar gaandeweg afgeknapt op mensen die ze daar tegenkwamen. Mensen zijn meestal niet teleurgesteld in God, maar vooral in de mensen die zeggen Hem te vertegenwoordigen. Ze prikken terecht door schijnheiligheid heen en knappen af op genadeloosheid, juist daar waar wordt gepreekt en gezongen dat God een God is van liefde en genade. Ik heb het werk als predikant als heel waardevol ervaren. Het evangelie verkondigen in een intieme setting als op een begrafenis is heel bijzonder. Je kunt dan niet-gelovigen proberen te raken zonder het evangelie door de strot te duwen.” 

Navigatie 

Mensen zijn meestal niet teleurge­steld in God, maar vooral in de mensen die zeggen Hem te vertegen­woor­di­gen 

Eerder dit jaar reed hij met de vrachtwagen door Kampen. Hij studeerde daar in de jaren 80 Theologie aan de Broederweg. Hij passeerde met zijn truck de Theologische Universiteit en dat maakte een intens gevoel los met betrekking tot zijn carrièreswitch. ,,De navigatie koos die route. Heel apart. Helaas was de universiteit dicht vanwege corona, anders was ik zeker even naar binnen gestapt.” 

Dirk Jan rijdt met zijn truck geregeld door Amersfoort om goederen te lossen op industrieterreinen. Amersfoort is de stad waar hij de eerste twee jaar van zijn leven woonde. Zijn wieg stond aan de Zuidsingel en hij werd gedoopt in de Zuidsingelkerk. Zijn gezin verhuisde in 1961 naar Hilversum, omdat vader werkte in de Mediastad bij Philips Telecommunicatie Industrie. 

,,De vader van mijn moeder, Jacobus van Bokhorst, had in Amersfoort een grossierderij in ‘Koek, Banket en Suikerwerken’. Als opgroeiend kind logeerde ik vrijwel elke vakantie bij opa en oma en ging mee naar klanten veelal op de Veluwe”, zegt hij. ,,Een onvergetelijke herinnering aan Amersfoort, ik was nog maar een jochie, is de tweejaarlijkse grote uitvoering in de toenmalige Markthal door het tamboer- en pijperkorps Juliana met jeugdafdeling Bernhard. Mijn vader bespeelde in dat korps de piccolo. Het geluid van dat orkest maakte op mij grote indruk.” 

  

Dirk Jan zingt als bas in kamerkoor Capella Amersfoort. Iedere maandagavond repeteert hij in de Schaapskooi aan de Magelhaenstraat. ,,Onze oudste zoon en zijn gezin wonen in Nieuwland, onze andere vier kinderen verspreid over het land. Een oom en twee tantes wonen ook in Amersfoort. In de jaren 70 zat ik op de Gereformeerde Scholengemeenschap, het huidige Guido de Brès en toen ik predikant was in Veenendaal vergaderde ik veel in Amersfoort. Ik voel me wel een Keientrekker kun je zeggen.” 

De pauze is voorbij, Dirk Jan start zijn truck en tuft naar het nabijgelegen Kesteren. Hij steekt zijn DAF achteruit tegen het dok van een fabriek. Het is even passen en meten om met de klep op de juiste hoogte te komen voor het dok. Dirk Jan laadt hier twee pallets, een vrij hoge pallet en een pallet matrassen. ,,Het is soms nadenken hoe de vracht te laden of te lossen. Eerder deze ochtend moest ik een vrij zware brede bundel metalen hekken lossen”, zegt hij. ,,De enige optie die ik kon bedenken was een ijzerzaag pakken om de metalen strips door te zagen en de hekken zo één voor één te lossen.” 

  

Genieten 

Hij vertelt hoe het behalen van het groot rijbewijs en code 95 genieten was met dat ‘gemêleerde gezelschap mensen’ die ook de theorie moesten behalen. Dirk Jan leste op een MAN TGX met dubbele achteras. ,,Dat was een hele ervaring. Ik reed daarmee door hartje Den Haag over rotondes waarop fietsers van beide kanten kwamen.” Dirk Jan slaagde voor al zijn papieren in één keer en was in drie maanden klaar. Hij heeft niet de behoefte om zijn rijbewijs CE (bakwagen met aanhanger) te behalen, maar mocht zijn werkgever daar naar vragen, dan is hij bereid het te proberen. 

Zijn periode bij zijn eerste transportbedrijf-werkgever, waar hij vier maanden chauffeur was voor de Technische Unie, was soms een les in nederigheid, vertelde hij in het magazine Onderweg. Zijn collega die hem inwerkte groette hem met: ‘Hé, dominee!’ ,,Blijkbaar was dat verhaal toch rondgegaan”, zei hij. ,,De eerste dag dat ik met hem meereed, stond non-stop André Hazes op en hij rookte als een ketter. Oei, dacht ik, maar tegelijk: Dirk Jan, je houdt je kaken op elkaar, dit is een mooie les in nederigheid. Incasseren. Het is goed ’s even door zoiets heen te gaan.” 

  

Arrogantie 

Het coronavirus, bosbranden in Australië, overstromingen in het Verenigd Koninkrijk, een sprinkhanenplaag in Afrika. Veel christenen zien deze weeën van de aarde, die in 2020 plaatsvonden, als het bewijs dat we in de eindtijd leven en dat Jezus spoedig terug zal keren naar de aarde. Wil God de mensheid iets zeggen met het coronavirus? ,,Ongetwijfeld. Maar ik hoed mij voor stellige concrete invulling van wat dan precies. Ik ben er meer dan ooit van overtuigd dat wij God nooit zullen kunnen snappen, tot in eeuwigheid. Daar is Hij veel te groot voor. Het virus is wel een heel stevig attentiesignaal: mensheid, waar ben je mee bezig? Ik las eerder een citaat in het Nederlands Dagblad van Arnoud Brouwers: ‘Een microbe heeft al onze arrogantie onderuit gehaald.’ 

  

Dirk Jan van Diggele 

De predikant en trucker houdt van de natuur en vogels kijken op de Veluwe, hij woont nu met veel plezier met vrouw Plonie in de wijk Norschoten in Barneveld, waar ze lid zijn geworden van de Gereformeerde Kerk Vrijgemaakt. ,,Het reformatorische gehalte van Barneveld is aanzienlijk, maar ook weer niet dominant”, zegt hij. ,,We ervaren de bevolking als vriendelijk en gemoedelijk en we wonen plezieriger dan in die super individualistische wijk in Barendrecht waar we hiervoor woonden. Ons koophuis en de nabijheid van de trein wogen ook zwaar mee. Plonie houdt niet van autorijden. Barneveld heeft maar liefst drie stations!” 

Van Diggele behoudt zijn preekbevoegdheid en het is dus goed mogelijk dat hij op een vrijdag een pallet lost in Veenendaal en twee dagen later voorgaat in de dienst in dezelfde gemeente. ,,Theologie, pastoraat, preken maken en voorgaan zitten in mijn hart. Ik ben heel blij dat op lagere frequentie dan voorheen te kunnen blijven doen. De druk is eraf, en dat ervaar ik als een enorm verschil.”